Toplumda Değişim, Bilgi Peşinde, Yaşayış…
Köşe yazarımız İbrahim Sanalp makalesinde;
TOPLUMDA DEĞİŞİM 0
Gelecekte hangi mesleklerin ayakta kalacağını ya da hangi becerilerin değer kazanacağını tahmin etmek yerine, çocukların temel becerilerini güçlendiren bilgiyi vermek gerekir.
Felsefe bilgisi, “insan olma sanatı” olur. Felsefe bilgisi, tanım yaparak bilgi oluşturur. Üniversite, bilgi üretilen yerdir. İnsanı anlamaya, hakikati aramaya ve doğru değerlendirme yapmaya çalışmak gerekir. Hayat felsefesi, insanların hayattaki duruşu, düşünmesi, kavrayışı olur. İnsan, insanla tanışır. İnsan, kendi düşüncesiyle yüzleşir. İnsan, düşüncesini kabullenir ya da vazgeçer. Yüzleşme ile gerçekleri görürüz.
Toplumdaki konuları yöneticilerin ve kurumların yanında bireylerin de tartışması gerekir. Toplumdaki sorunun altında yatan değerleri ve kavramsal çerçeveyi açmayı istemek gerekir. Değer, toplumdaki maddi ve manevi ögelerin bütünü olur. Kavram, içinde iki düşünceyi barındırır.
Toplumdaki etik değerleri ve doğru değerlendirme yöntemlerini merkeze alarak: hakikat arayışına devam etmek gerekir. Düşünceyi, ölçü bildiren kelimelerle anlatmak gerekir. Ölçü bildiren kelimeler kesinlik belirtir.
Devlet, bireylerin can ve mal güvenliğini korumak, adaleti tesis etmek için kurallara uygun ceza verir. Günümüzde para ve hapis cezası veriliyor. Her uygulamanın denetlenmesi gerekir. Her şeyde çalışma planının ve çalışma raporunun olması gerekir.
Spor oyunları, kurallara göre oynanır. Spor oyunları bir ekip hareketi olur. Bir bütünlük sergilenir. İş yerlerinde ekip halinde çalışılır. İnsancıl bir iletişim sürdürülür. İnsan kaynağı ve üretim metotları devamlı değişime uygun olarak varlığını sürdürür. İlköğretimden ortaöğretime ve yükseköğretime doğru değişim yaşanır. İşyerinde okul, okulda işyeri kurulur. Eğitim, işe yönelik olur.
Yapay zekâ ile çalışan araçlar günlük yaşantıda kullanılıyor. Asıl olan insanların önce kendi düşüncelerini ortaya koymalarıdır. Ardından yapay zekâdan faydalanmak gerekir. İnsan dili iyi kullanmalı. Düşünceyi düzenli ifade etmeli. Bilginin kaynağına ulaşıp öğrenmeye çalışmalıyız.
Sanat bilgisi insanların çeşitli sıkıntılarından kurtulmasına katkı yapar. İnsana nefes aldıran bir alan olur. İnsan mevcut koşullara uyum sağlar. Bilgi bütündür. Bilginin türleri vardır. Dini bilgi inanıp öğrenilir. Diğer bilgi türleri sorgulanıp öğrenilir. İnanmak ve sorgulamak, bir bütün olur.
İnsan düşünüp yazarak, çeşitli işlerde çalışarak hayatını kazanır. Hayatını kazandıktan sonra, bir anlam arayışına girer. Bu anlam arayışları birer hobi olur. Fotoğraf çekmek, spor yapmak, kitap okumak, müzik dinlemek gibi…
Bir tane dünya kültürü vardır. Her toplum, dünya kültürünün parçası olur. Her toplumun bir kültürü vardır. Toplumlar birbirine etkide bulunur. Maddi ve manevi değerlere bağlı olarak toplumlar birbirini etkiler. Toplumların dilleri, birbirinden kelime alır. Kubbe ve tonoz gibi bina inşa teknikleri toplumdan topluma geçer. İnançlar, bir toplumun parçası olarak yaşanır.
İnsanlar işlerini kusursuz yapmaya çalışırlar. Mükemmeli ararlar. Hayat kusurlu bir şeydir. İnsan kusurludur. İnsan iletişimleri kusurludur. Kusuru içinde barındıran hayatı yaşarız. İnsan kendini hem yalnız hem kalabalık içinde hissedebilir. Kendi kendimize kalıp yüzleşebiliriz. Kendimizi eleştirip gerçekleri görüp kabulleniriz.
BİLGİ PEŞİNDE
Sinema bilgisi için, “Sinema dünyayı değiştirmez ama bakış açılarını değiştirir” sözü söylenir. Altın Portakal etkinliği her yıl yapılır.
Maden kazaları nedeniyle, “Madenci çocuklarını ağlarken gördüğümde ben, yaşamaktan aldığım nefesten utanıyorum” sözleri söylenir.
Öğretmenler günü için, “Öğretmen, insan olmanın anlamını öğrencilere öğreten bir rehberdir” sözü söylenir.
Felsefe bilgisiyle ilgili, “Felsefe bilgisi düşünme, bilme, yaşama yolu olur. Felsefe bilgisinin etkisiyle, insan eylemlerinin arka planında, etik ilkelerin etkileri vardır. Kurmaca metinlerdeki insanlık durumlarını anlamlandırmak için felsefe bilgisi okumak faydalı olur” sözleri söylenir.
İnsanlık onuru ile ilgili, “İnsanlık onuru, sizin başınıza geleni değil, başkasının başına gelen bir şeye karşı sizin nasıl tavır aldığınızdır” sözü söylenir.
İnsanı anlamak için, “Bir insanı anlamak, onu yargılamadan önce, durumunu ve yaptıklarının ardındaki nedenleri kavramaya çalışmak gerekir” sözleri söylenir.
Kitap ile ilgili, “İnsanlar kitaba ilgi gösterdiği için kitap güzel olur. İnsanlar kitabı önemli bulduğu için, kitap önemli olur. Kitap Günleri’nde kitapseverler yazarlarla buluşur. Söyleşiler ve imza etkinlikleri yapılır. Kitap okumanın insan beyni ve insan gözü üzerindeki etkileri belirtilir. Okumak, insan beynini çalıştırır. Okumak, gözleri katarakt rahatsızlığından korur. Bilginin ışığı ile gelecek aydınlatılır. Edebiyat, insanı insanla yüzleştirir ve gerçekler görülür” sözleri söylenir.
Gerçekler ile ilgili, “Gerçeklerin er ya da geç ortaya çıkma gibi bir alışkanlığı vardır. Gerçek yürüyüşe geçmiştir. Hiçbir şey onu durduramaz. Gerçek parıldar. Güneş gerçekleri gösterir” sözleri söylenir.
İnsanla ilgili, “Güven duygusu, insanların konuşup anlaşmasıyla hissedilir. Gerçeklere göre hareket etmek, güven duygusu uyandırır. İnsanlar yenilenerek yürürler. İnsanlar tazelenerek ilerlerler. İnsanlar her dem yeniden doğarlar. İnsanlar güçlenerek yoluna devam ederler” sözleri söylenir.
Coğrafya ile ilgili, “Coğrafya sadece bir zemin olur. Belirleyici olan unsurlar toplumların iradesi ve liderlerin siyasal tercihleridir. Tarihsel olaylar ve onların sonuçları, liderlerin çevrelerindeki dinamik gelişmeleri görmeleriyle anlam kazanır. Coğrafyada yaşayan toplumlar birbiriyle dost olursa, barış kazanır” sözleri söylenir.
Emek-sermaye bütünlüğü, serbest piyasayı oluşturur. Emek ve sermaye, serbest piyasada arz ve talep edilir. Meslekler, serbest piyasada oluşur. Mesleklere yönelik okul açılır. Okulda işlik, işlikte okul kurulur. İnanç ve meslek, kişiliğin oluşmasında etkili olur.
Bilgi bütündür. Bilginin türleri vardır. Dini bilgi inanıp öğrenilir. Diğer bilgi türleri sorgulanıp öğrenilir.
YAŞAYIŞ
İnsan hayatında araştırma ile keşif el ele, öğrenme ile çalışma omuz omuza yürür.
Minimalizm, en az eşyanın birbiriyle doğru iletişim içinde olmasıdır. Evde yaşamak, yemek yapmak, yemek yemek, banyo yapmak, uyumak, çalışmak eylemlerinin en az eşya ile yapılması kuralına uyulur. Minimalizmin amacı, sadelik içinde insanın kendini daha iyi hissetmesidir. Gündelik hayat, en az eşya ile sürdürülür. Yaşantıdan bir eşya çıkarılıp yerine başka bir eşya konabilir.
“Geçer gider fırtınalar, erir gider karlar” ifadesi, iklim değişikliğini gösterir. Mevsime, hava durumuna göre yaşarız. Takvim yaprakları değişir, günler geçer.
İnsanların yaşantısını sürdürmeleri için, zorunlu ihtiyaçlarını karşılayacak bir geliri olması gerekir. Zorunluluk ve karşılaşma, dünya bilgisi ve kuralı olur. Asgari ücret, bir kişinin zorunlu ihtiyaçlarını karşılayacak miktarda hesaplanıyor. Açlık sınırı ve fakirlik sınırı dört kişilik aile için hesaplanıyor. Bunlar birer ölçü olur. Toplum-birey bütünlüğünde, her bireyin zorunlu ihtiyaçlarının sağlandığı ortamı oluşturmak gerekir.
Enflasyon, paranın satın alma gücünün azalması, mal ve hizmet fiyatlarının artması olur. Enflasyon, ikinci bir vergi olur. Toplumun bireylerinin zorunlu ihtiyaçlarının sağlanması için devlet bütçesinden pay verilmesi gerekir. Aile sigortası ile ailelere ve bireylere yardım edilmesi gerekir.
Kitap okumak yanında, okuduklarımız üzerinden konuşmak, birbirimizle tartışmak: karşılıklı düşünmek gerekir. Bireylerin okuma ve düşünsel birikimi, toplumu ilerletir.
Belirli Günler ve Haftalar, her yıl kutlanır. Bu belirli gün ve haftaların, yıl boyunca sürdürülmesi gerekir. Kurumlaşmak, kalıcı olmaktır. Kurumlar yoluyla yardımlaşmak gerekir. Kişisel çaba, yeterli olmaz. Birlikten kuvvet doğar, denir. Sivil Toplum Kuruluşları ile işbirliği içinde hareket etmeliyiz. Bir kuruma, kuruluşa üye olmak, yalnızlık duygusunu azaltır.
Dünya bilgisiyle zorunlu ihtiyaçlar için yardımlaşırız. Dini bilgiyle Allah rızası için yardımlaşırız. Bilgi bütündür. Manevi bilgi ve maddi bilgi, bilgi bütünlüğünü oluşturur. Dini bilgi ile birlikte yaşayan topluma ümmet denir. Vatan bilgisi ile birlikte yaşayan topluma millet denir. Ümmetin sınırları bütün dünya olur. Milletin sınırları vatan olur. Ümmet, millet, vatan, devlet, toplum kavramları kişiye bütüne ait olma ve bütünün parçası olma duygusu verir. Bütüne ait olmak ve bütünün parçası olmak duygusuyla yardımlaşırız.

