BİLGİ

Bursa Vatan Medya Gurubu köşe yazarı İbrahim Sanalp makalesinde;

Konuşan toplum, söyleyecek bir şeyleri olduğunda konuşur. Çok seslilik, söyleyecek şeyleri olanların konuştuğu toplumdur. Söyleyecek söz, bilgi öğrenerek, bilerek oluşturulur. Aynı bilgi türü ile tartışma yapılır.

Bilgi bütündür. Sanat bilgisi, bilgi bütünlüğünün parçasıdır. Sanat bilgisi, düşüncenin maddeye şekil vermesidir. Maddi varlıklar yanında duygular da etkili olur. Sanat, kurgulanmış bir dünya olur. Sanat bilgisiyle bilgiler öğrenilip uygulaması yapılır.

Bir tane dünya kültürü vardır. Avrupa, dünya kültürünün en gelişmiş yeridir. Kültür, insanın ürettiği her şeydir. Bütün bilgi türlerini öğrenen toplum olmak gerekir. Dini bilgi, inanarak öğrenilir. Diğer bilgi türleri, sorgulanıp öğrenilir.

Avrupalı gibi giyinmek yeterli olmaz. Avrupalı gibi düşünmek, hareket etmek gerekir. Mezopotamya, Mısır, Yunanistan ilk medeniyetin oluştuğu yerlerdir. Sanayileşmiş ülkeler de Avrupa ile belirtilir. Avrupa,  Rönesans ve Reformlarla ve Aydınlanma Çağı ile Avrupa olmuştur. Japonya, kişi başına en çok kitabın okunduğu ülkedir. Aynı zamanda sanayileşmiştir. Alet ve makine yapan toplumdur.

Her bilgi türünün kendine ait kelimeleri vardır. Bu kelimeler kullanılıp yazılar yazılır. Kelimeler yanında kavramları, terimleri bilmek gerekir. Okurken sözlük kullanmak öğrenmeye katkı yapar.

Her dilden başka bir dile çeviri yapılır. Türkçeye de başka dillerden çeviri yapılır. Başka dillerdeki bilgiler Türkçeye kazandırılır. Çeviri çalışmaları, aydınlanma ve insancılık özelliği taşır. Sürekli bilgi öğrenmeyi istemeliyiz.

Emek-sermaye bütünlüğü, serbest piyasayı oluşturur. Emek ve sermaye, serbest piyasada arz ve talep edilir. Meslekler, serbest piyasada oluşur. Meslekler için ihtiyaca göre okul açılır. Kişiliğin oluşmasında, inanç ve meslek-iş etkili olur. İş-Meslek ile ekmek parası kazanmak esastır.

Bilgi, idealist bilgi ve materyalist bilgi olarak ikiye ayrılır. Bilgi, manevi bilgi ve maddi bilgi olarak ikiye ayrılır. Bilgi, alt yapı bilgisi ve üst yapı bilgisi olarak ikiye ayrılır. Alt yapı bilgisi üretim araçları ve üretim teknikleri olur. Hukuk, din, eğitim gibi kurumlar üst yapıyı oluşturur. Alt yapı bilgisi üst yapı bilgisini etkiler. Buluşlar, alt yapı bilgisi olur.

Demokraside düşünce serbest olur. Davranış, sınırlanır ya da yasaklanır. Düşünce, maneviyat kabul edilir. Davranış, maddiyat olur. Bilginin bütün türlerini dikkate alıp öğrenmek gerekir. Öğrenilen bilgi, bilgi bütünlüğünün parçası olur.

Düşünce üretebilmenin kaynağı okumaktır. Okuma eylemini yaşantının bir parçası kılmış olmak gerekir.  Okuma eylemiyle bilgi öğrenilir. Dini bilgi, inanarak öğrenilir. Diğer bilgi türleri sorgulanarak öğrenilir.

Sorunlara çözüm bulmak için bilgili olmak gerekir. Bilgili olmanın yolu okumaktır. İnsanın yaşantısı boyunca edinmek istediği kimlikler vardır. Bu kimlikler kişiye sunulmaz. O kimlikleri kişi kendi çabası ile kazanır. Kişi, bir bütün olarak hayata evrensel boyutlardan bakmayı, gerekli bilgi birikimini edinmeyi başarmış olması gerekir. Seçilen alanda sürekli araştıran, bilgi dağarcığını doldurmak için çaba harcayan olmak gerekir. Biraz da insanın gereksindiği koşulları, kendi eliyle oluşturması gerekli olur.

Bilgilenme amacıyla okumak ve kafa yormak gerekir. Kendi düşüncelerimizi üretmek gerekir. Yeni ufuklarda insanlarla buluşmak gerekir. Yeniliğe, ilerlemeye, zamanın hızlı değişimine uyum gerekir. Yeni kuşakların eski kuşaklardan aldıkları bilgiye katkı bilgi oluşturmaları gerekir.

Bütün bilgi türlerini dikkate alıp belirli bir bilgi türünde, bilgi sahibi olmak gerekir. Bilgi türleri eşittir. Bilgi türlerinin seçiminde tercih yapılıp daha fazla bilgi öğrenilmeye çalışılır.

Her kuşak, kendi bilgisini oluşturur. Her kuşak, kendisinden önceki kuşaktan bir adım önde olur. Gençler, geleceğin yetişkin kuşağı olurlar. Okuma alışkanlığı kazanıp bilgi öğrenmek, bir kural olur.

Toplumda bireyin sorumluluğunu tek başına taşıdığı, bir yalnızlığı seçmesi gerekir. İnsanın kendi iç çelişkilerinden kaynaklanan bir yalnızlık ve özgürlük bilinciyle düşünen ve hareket eden kişi olması gerekir. Özgür seçimlerimiz sonucu, kendi başımıza karar vermeliyiz. Ahlak kurallarına, değerlere uygun yaşamak gerekir. Tercihleri yapıp sorumluluğu yüklenmek gerekir.

Bilgi, kalıplaşmış bilgi ve değişen bilgi olarak ikiye ayrılır. Dini bilgi, kalıplaşmış bilgidir. Diğer bilgi türleri, değişen bilgidir. Bu bütünlük içinde bilgi türlerini öğrenmek gerekir.

Dini bilgi ile bir araya gelen topluma ümmet denir. Vatan bilgisiyle bir araya gelen topluma millet denir. Bireylerin bir araya gelmesiyle toplum oluşur. Ümmet, millet, toplum kavramları kişiye aitlik duygusu verir. Ümmetin sınırları bütün dünya olur. Milletin sınırları vatan olur. Toplumun sınırları bireyler olur. Bütüne ait olmak ve bütünün parçası olmak duygusu hissedilir.

Mustafa Kemal Atatürk, çeşitli konularda düşüncelerini anlattı. Bütün anlattıklarını dikkate alıp onu tanımak gerekir. Vatan, millet, yönetim, din, ahlak, ağaç, kadın, eğitim, spor, çalışmak, özgürlük, sağlık, sanat gibi bilgi konularında, düşüncelerini açıkladı.

Bilgiyle sürekli beslenen kişi ve toplum olmak gerekir. Dünya edebiyatının ve düşünce mirasının eserlerini kitaplıklarda oluşturmak gerekir. Dünyaya ve yaşamaya açılmak gerekir. Bilgi, dünya mirası olur. Bizden önceki insanların bilgisinin, mirasçısı oluruz.

İnsanlar düşünsel miras bağlamında, iradesi sayesinde uzak ve yakın geçmişten kendine uzanan yoldan hangi düşünceleri ve idealleri miras edineceğini, seçme olanağına sahip olur. Doğru seçimler, doğru bilgiyle yapılır.

İnsan, bilgiyle bilinçli bakar. Değer yargılarına bilgiyle bilinçli olarak anlam verilir.  Kavram, içinde iki zıt düşünceyi barındırır. Zıt düşünceler, dünyaya birer bakış açısı olur. Kavramlarla konuşmak, iki ayrı bakış açısıyla dünyaya bakmaktır.

Laiklik, bir kavramdır. Din işleri bilgisi, dünyaya bir bakış açısı olur. Din işleri bilgisi, kaderciliği telkin eder. Kaderciliğe göre, her şey Allah tarafından kararlaştırılır. Her şeyden Allah sorumlu olur. Devlet işleri bilgisi, dünyaya bir bakış açısı olur. Şartlar tamam olunca, olay gerçekleşir, denir. Her şeyden içinde yaşanılan şartlar sorumlu olur. Din işleri bilgisi, inanarak öğrenilir. Devlet işleri bilgisi, sorgulanarak öğrenilir. İnanmak ve sorgulama, bir bütün olur.

Toplumda özgürlük, bağımsızlık kavramları bayramlarla kutlanır. Dini Bayramlar ve Milli Bayramlar özgürlük, bağımsızlık kavramlarının kutlaması olur. Dini inanç, özgürlük ve bağımsızlık ortamında yaşanır. Bireysel ve toplumsal haklar özgürlük ve bağımsızlık ortamında yaşanır.

Dünya bütünlüğü içinde toplumların gelişmesi incelenir. Fransa’da kabul edilen eşitlik, kardeşlik, özgürlük kavramları bütün dünyadaki insanları etkiledi. Meşrutiyet ve cumhuriyet yönetimleri kuruldu. Anayasalara göre insanlar eşit oldu. Kölelik kaldırıldı.

Kılıç, savaşın sembolü olur. Saban, ekonominin sembolü olur. Ordu, vatanı savunur. Eğitim ordusu, bilginin öğrenilmesi için çalışır.

Sanayileşmiş ülkeler, sanayileri ve dilleriyle diğer toplumları etkiler. İngilizce, hem sanayileşmeyi hem uluslararası bir dil olmayı belirtir.

Eğitim, bitmeyen bir süreç olur. Kendimizi eğitmeye, bakmaya, görmeye, anlamaya, çalışmaya devam etmeliyiz.

Okul okumak, bir işe girmek hayatın önceden belirlendiği bir rotaya girmekti. Günümüzde iş bulmak zorlaştı. İki mesleği öğreten okullar var.

Eğitim, toplumun tümünü dikkate alır. Her yaştan insanların eğitilip üretici olmaları için çaba gösterilir. Çeşitli meslekler yanında, bireysel olarak yaşamak için yemek hazırlamak, sofra kurmak, dikiş dikmek, temizlik yapmak gibi bilgileri öğrenmek gerekir.

Öğrencilere okullarda Türkçe yanında bir dil öğretilir. Bütün diller eşit kabul edilir. Bütün diller, bir gül bahçesinin gülleri olur. Diller, birbirinden kelime alırlar. Bütün dillerden birbirine çeviri yapılır.

Eğitimde fırsat eşitliği için anayasa maddesinde kural vardır. Bu maddede, “İlköğretim kız ve erkek bütün vatandaşlar için zorunludur ve devlet okullarında parasızdır” yazar.

Eğitimde amaç ilgiyi ve yeteneği geliştirmektir. Öğrenciye iş görme alışkanlığı kazandırılıp hayata hazırlanır. Öğrencilerin bir meslek sahibi olmaları için çalışılır. İnanç ve meslek-iş, kişiliğin oluşmasını sağlar. İnanç ve meslek-iş bir bütün olur. Okulun mesleğe yönelik eğitim vermesi gerekir. Okulda işlik, işlikte okul kurulur.

Toplumda bireylerin varlığını sürdürmesi için gerekli bilgiyi ve davranışları öğrenmesi, bir kural olur. Toplum, yeni nesillerle yenilenir. Toplum, yeni nesillerle devamlılık sağlar. Toplum, insan ve maddi- manevi değerler üretir.

Toplumda bilgi bütünlüğü esas olur. İdealizm ve materyalizm bir bütün olur. Altyapı bilgisi ve üst yapı bilgisi bir bütün olur. Tez, antitez: sentez yoluyla bilgi üretilir. Sentez, tez olur. Antitezi hazırlanır. Tekrar tez ve antitez: sentez olur. Bu şekilde bilgi üretilir. Tümevarım ve tümdengelim yöntemiyle bilgi üretilir. Tümevarım, parçadan bütüne gitmektir. Tümdengelim, bütünden parçaya gitmektir. Okuma yazma, bütün kavramına göre öğrenilir. Cümle bütün, kelime, hece, harf parça olur. Cümleden heceye ya da heceden cümleye gidilir.

Yaratılış bilgisi, bir-çok kuralına göre olur. Allah bir, yaratılanlar çok olur. Evrim bilgisi, bir-çok kuralına göre olur. Bir hücreli canlıdan dönüşüm yoluşla çok hücreli canlılar meydana gelir. Yaratılış bilgisi, dini bilgi olur. Evrim bilgisi, tabiat bilgisi olur.

Emek-sermaye bütünlüğü ile serbest piyasa kurulur. Meslekler, serbest piyasada oluşur. Serbest piyasaya emek ve sermaye hem arz edilir hem talep edilir.

İlkel toplum, köleci toplum, feodal toplum, kapitalist toplum sıralaması takip edilir. Feodal toplum, alet yapan toplumdur. Kapitalist toplum alet ve makine yapan toplumdur. Demokrasi, kapitalist toplum kuralıdır.