VARLIK VE YOKLUK
Köşe yazarımız İbrahim Sanalp makalesinde;
Varlık, var olma durumu olur. Yokluk, boşluk olur. İnsan, varlığa sevinir, yokluğa üzülür.
Varlık ve yokluk mantık kurallarına göre anlam kazanır. Aristo mantığına göre, bir şey ya vardır ya yoktur. Bir şey hem var hem yok olamaz. Hegel mantığına göre, her şey zıttı ile var olur.
Dini bilgiye göre, Tanrı vardır. Tanrı, ezelden ebede vardır. Tanrı boşluğa bakarak: Ol! Demiştir. Kâinatı yaratmıştır. Buna yaratılış teorisi denir.
Dünya bilgisine göre, varlık bir türden değişerek, dönüşerek yeni şekiller alır. Evrim ve devrim yoluyla varlık değişir, gelişir. Evrim sıralı nicel değişim olur. Devrim, nitel değişim olur. Sıfırdan dokuza kadar evrim olur. On sayısında nitelik değişikliği devrim olur. Buna evrim teorisi denir.
İnsanlar toplum olarak ilerleme yaparlar. İnsanlığın toplum olarak ilerlemesi sınıflandırılır. Sıralama yapılır. İlkel toplum, köleci toplum, feodal toplum, kapitalist toplum sıralaması yapılır. Sosyalist toplum hayali kurulur.
Arazi, bina, mal, para gibi varlıklar vardır. Varlıklara karşılık olarak, bir kullanma-tüketim bedeli ödenir. Arazi için icar, bina için kira, mal ve para için faiz ödenir.
Feodal toplumda ve dini bilgide faiz haram olur. Hazreti Muhammet, borç ve faiz nedeniyle olan köleliği kaldırmıştır. Köle azat etmenin sevap olduğunu belirtmiştir.
Dini bilgi, kalıplaşmış, değişmez bilgidir. Faizin haram olması, değişmez kural olur. Dini bilgideki değişmezlik: din-devlet ayrımı ile çözülmüştür. Devlet işleri bilgisi, değişen bilgi olur. Din işleri bilgisi ve devlet işleri bilgisi ayrımı yapılmıştır. Bunun adına laiklik denir.
Katılım bankacılığı ve faiz bankacılığı, devlet işleri bilgisiyle çıkarılan değişen kanunlara göre olur. Katılım bankacılığında para: arazi, bina, mal gibi alınıp satılan bir varlık olur. Faiz bankacılığında para: arazi, bina gibi kiraya verilen varlık olur. Paranın kirası faiz olur. Faiz oranının enflasyon oranı üstünde olması istenir.
Dini bilgi dünyaya kutsal metnin sayfaları arasından, ayetlerin çizdiği çerçeve içinden bakar. Kıyas yapılır. Ayet, hadis, sünnet temel alınıp kıyas yapılır. Dünya bilgisi beş duyu ile dünyaya bakar. Araştırma yapılıp bilgi oluşturulur. Bu bilgi ile değerlendirme yapılır.
Dinin ve devletin ayrılması, dini bilginin ve devlet bilgisinin ayrılması olur. Bu durum toplum için bir ilerleme ve gelişmişlik olur. Dini bilgi inanarak öğrenilir. Devlet bilgisi sorgulanıp öğrenilir.
Bilgi felsefesi bilgiyi: altı bilgi türüne ayırır. Gündelik bilgi, teknik bilgi, dini bilgi, sanat bilgisi, bilimsel bilgi, felsefe bilgisi: bilgi türleri olur. Her bilgi türü, dünyaya bir bakış açısı olur. Dini bilgi inanarak öğrenilir. Diğer beş bilgi türü sorgulanarak öğrenilir.
Bilgi bütündür. Geçmişten bugüne, bilgi birikimi olur. Bu bilgi birikimine göre yaşamak gerekir. Asrı Saadet Devri, Hazreti Muhammet ve Dört Halife Devri’ni anlatır. Bu zamandaki bilgi, günümüze göre sınırlıdır. Günümüzdeki bilgi birikimine göre değerlendirme yapmak gerekir.
Dini bilgide ve devlet bilgisinde, iyi-kötü ayrımı yapılır. Dini bilgide iyi, sevap olur. Kötü, günah olur. Devlet bilgisinde iyi, meşru olur. Kötü, gayrimeşru olur. Kanuna uygun olan meşru olur.
Dün, bugün, yarın: bir bütün olur. Bugünden düne ve yarına zihinsel geçişler yapılır. Dün, bugün, yarın bütünlüğüne göre değerlendirme yapmak gerekir.
İbrahim Sanalp

